DANH SÁCH CHUYÊN MỤCclose chuyen muc

Vài đặc điểm về sâm ngọc linh và tam thất

Thứ Bảy, 23/03/2013 - 06:17
 

GIỚI THIỆU SÂM NGỌC LINH

ĐẶC ĐIỂM SÂM NGỌC LINH

Sâm Ngọc Linh mọc tập trung dưới chân núi Ngọc Linh, một ngọn núi cao 2.578m với lớp đất vàng đỏ trên đá granit dày trên 50 cm, có độ mùn cao, tơi xốp và rừng nguyên sinh còn rộng, nên được gọi là Sâm Ngọc Linh, tuy những nghiên cứu thực địa mới nhất cho thấy sâm còn mọc cả ở núi Ngọc Lum Heo thuộc xã Phước Lộc, huyện Phước Sơn, tỉnh Quảng Nam,  đỉnh núi Ngọc Am thuộc Quảng Nam, Đắc Glây thuộc Kontum, núi LangbianLạc Dương tỉnh Lâm Đồng  cũng rất có thể có loại sâm này. Đây là một loại cây thân thảo sống lâu năm, cao 40 cm đến 100 cm, thoạt nhìn rất giống nhân sâm Triều Tiên, nhưng nhìn kỹ sẽ thấy thân rễ có sẹo và các đốt như đốt trúc do thân khí sinh rụng hàng năm để lại.

Sâm Ngọc Linh có dạng thân khí sinh thẳng đứng, màu lục hoặc hơi tím, nhỏ, có đường kính thân độ 4-8mm, thường tàn lụi hàng năm tuy thỉnh thoảng cũng tồn tại một vài thân trong vài năm. Thân rễ có đường kính 1–2 cm, mọc bò ngang như củ hoàng tinh trên hoặc dưới mặt đất độ 1–3 cm, mang nhiều rễ nhánh và củ. Các thân mang và tương ứng với mỗi thân mang lá là một đốt dài khoảng 0,5-0,7 cm, tuy sâm chỉ có một lá duy nhất không rụng suốt từ năm thứ 1 đến năm thứ 3 và chỉ từ năm thứ 4 trở đi mới có thêm 2 đến 3 lá. Trên đỉnh của thân mang lá là lá kép hình chân vịt mọc vòng với 3-5 nhánh lá. Cuống lá kép dài 6-12mm, mang 5 lá chét, lá chét ở chính giữa lớn hơn cả với độ dài 12–15 cm, rộng 3–4 cm. Lá chét phiến hình bầu dục, mép khía răng cưa, chóp nhọn, lá có lông ở cả hai mặt. Cây 4-5 năm tuổi có hoa hình tán đơn mọc dưới các lá thẳng với thân, cuống tán hoa dài 10–20 cm có thể kèm 1-4 tán phụ hay một hoa riêng lẻ ở phía dưới tán chính. Mỗi tán có 60-100 hoa, cuống hoa ngắn 1-1.5 cm, lá đài 5, cánh hoa 5, màu vàng nhạt, nhị 5, bầu 1 ô với 1 vòi nhụy. Quả mọc tập trung ở trung tâm của tán lá, dài độ 0,8 cm-1 cm và rộng khoảng 0,5 cm-0,6 cm, sau hai tháng bắt đầu chuyển từ màu xanh đến xanh thẫm, vàng lục, khi chín ngả màu đỏ cam với một chấm đen không đều ở đỉnh quả. Mỗi quả chứa một hạt, một số quả chứa 2 hạt và số quả trên cây bình quân khoảng 10 đến 30 quả.

Mọc dưới tán rừng ẩm, nhiều mùn, thích hợp với nhiệt độ ban ngày từ 20°C-25°C, ban đêm 15°C-18°C, Sâm Ngọc Linh có thể sống rất lâu, thậm chí trên 100 năm, sinh trưởng khá chậm. Bộ phận dùng làm thuốc chủ yếu là thân rễ, củ và ngoài ra cũng có thể dùng lá và rễ con. Vào đầu tháng 1 hàng năm, sâm xuất hiện chồi mới sau mùa ngủ đông, thân khí sinh lớn dần lên thành cây sâm trưởng thành có 1 tán hoa. Từ tháng 4 đến tháng 6, cây nở hoa và kết quả. Tháng 7 bắt đầu có quả chín và kéo dài đến tháng 9. Cuối tháng 10, phần thân khí sinh tàn lụi dần, lá rụng, để lại một vết sẹo ở đầu củ sâm và cây bắt đầu giai đoạn ngủ đông hết tháng 12. Chính căn cứ vào vết sẹo trên đầu củ mỗi mùa đông đến mà người ta có thể nhận biết cây sâm bao nhiêu tuổi, phải ít nhất 3 năm tuổi tức trên củ có một sẹo (sau 3 năm đầu sâm chỉ rụng một lá) mới có thể khai thác, khuyến cáo là trên 5 năm tuổi. Mùa đông cũng là mùa thu hoạch tốt nhất phần thân rễ của sâm.

DƯỢC TÍNH

Từ năm 1973 đến nay, đã có nhiều cơ quan, nhà khoa học trong và ngoài nước nghiên cứu về Sâm Ngọc Linh, và gần 50 nghiên cứu sinh đã bảo vệ thành công luận án phó tiến sĩ, tiến sĩ từ các công trình nghiên cứu về loài cây quý hiếm này.

 Theo đánh giá của Nguyễn Minh Đức, Võ Duy Huấn trong nǎm 1994 thì từ Sâm Ngọc Linh đã chiết được 50 hợp chất, xác định cấu trúc hóa học cho thấy 26 hợp chất có cấu trúc đã biết (thường thấy ở sâm Triều Tiên, sâm Mỹ, sâm Nhật) và 24 saponin pammaran có cấu trúc mới không bắt gặp tại các loại sâm khác trên thế giới. Sâm Ngọc Linh chứa chủ yếu các saponin triterpen, nhưng cũng là một trong những cây sâm có hàm lượng saponin khung pammaran cao nhất (khoảng 12-15%) và số lượng saponin nhiều nhất so với các loài khác của chi Panax. Ngoài ra trong sâm Ngọc Linh còn có 14 axít béo, 16 axít amin (trong đó có 8 axít amin không thay thế được) và 18 nguyên tố đa lượng, vi lượng.

Những kết quả nghiên cứu mới nhất bổ sung thêm danh sách saponin và axít amin dài hơn nữa. Theo tiến sĩ Nguyễn Bá Hoạt cán bộ Viện Dược liệu thì về mặt hoá học, thân rễ và rễ củ Sâm Ngọc Linh hiện nay (2007) đã phân lập được 52 saponin trong đó 26 sanopin thường thấy ở sâm Triều Tiên, sâm Mỹ, sâm Nhật. Trong lá và cọng đã phân lập được 19 saponin pammaran, trong đó có 8 saponin có cấu trúc mới. Đã xác định được trong Sâm Ngọc Linh 17 axít amin, 20 chất khoáng vi lượng và hàm lượng tinh dầu là 0,1%.

GIỚI THIỆU TAM THẤT HOANG

Củ Tam thất, trong thực tế có nhiều loại: Tam Thất sâm, Tam Thất gừng, Tam Thất vũ diệp và Tam Thất là xẻ.

Tên khoa học: Panax Pseudo-Ginseng Wall) pamax Repens Maxim) thuộc họ ngũ gia bì (Araliaceae).

Bộ phần dùng làm thuốc chủ yếu là rễ hình con quay, cũng có sạng một bó củ dính vào một đoạn thân rễ rất ngắn. Đầu củ có một đoạn thân rễ ngắn mang chồi mầm và cái vết sẹo của thân có từ trước đó. Rễ củ mập chắc, chiếc nhiều hoạt chất, vị rất đắng và có mùi thơm riêng của tam thất.

Đặc điểm Tam Thất thường mọc hoang ở các núi cao, cao trên 1.000m như Sapa (Lào Cai), Hà Giang, Tuyên Quang, Cao Bằng và Lạng Sơn. Kỹ thuật trồng tam thất cũng rất công phu – Tam Thất còn được trồng làm cây cảnh rất đẹp lạ mắt.

Trong tam thất có hai chất: Sapomin: Arasapomin A và Arasapomin B. Arasapomin A là chất bột tan trong rượu metylic, etylic và amylic.

Theo Đông y, tam thất vị đắng, tính ôn, vào 2 can và vị. Có tác dụng cầm máu, lưu thông máu, chống ứ trệ tiêu hủy dùng để điều trị thổ huyết (ho ra máu), chảy máu cam, lỵ ra máu, đẻ xong máu có mùi hôi, cơ bắp va chạm mạnh có nốt bầm xuất huyết, bị đánh bầm tím cục bộ…

Chính vì đặc điểm như trên nên củ Tam Thất được chào bán là Sâm Ngọc Linh. Tuy nhiên sâm Tam Thất cũng có vị đắng nhưng đắng gắt, hình thái của củ giống sâm Ngọc Linh nhưng ruột của củ màu hơi nâu, không phải màu vàng như sâm Ngọc Linh.  

Điểm khác biệt quan trọng nhất là Tam Thất phát triển 1 năm từ 2-7 mắc/nhánh. Chính vì đặc điểm này nên Tam Thất được chào bán là Sâm Ngọc Linh tự nhiên lâu năm. Về thực tế với diện tích ngọn núi Ngọc Linh và với sức khai thác của 2 tỉnh Kon Tum và Ngọc Linh thì Sâm Ngọc Linh tự nhiên lâu năm như vậy hầu như không còn.


TagTag: Sâm ngọc linh |

Ngày đăng: 23/03/2013 06:17:35
Điện thoại:
Tỉnh/TP: Toàn Quốc
Quận/Huyện:
Mã tin: 1793221
Người đăng: Cao Cao
E-mail:caocao1608@gmail.com
Lượt xem: 262
Để đăng tin lên mục SIÊU VIP soạn: VIP 1793221 gửi 8536(giá 5000đ/SMS) Huong dan dang tin VIP qua SMS Hướng dẫn
Để đăng tin lên mục tin VIP soạn: VIP 1793221 gửi 8336(giá 3000đ/SMS) Huong dan dang tin VIP qua SMS Hướng dẫn
Chia sẻ bài với bạn qua:   share google Google    share facebook Facebook    share twitter twitter

comments Thông tin phản hồi (1)

vay cua hang cua a chj co ban dtdd tra gop kg.chu iphone 6 toi cug rat thjch nhug kg du 4tr de mua.vax a chj cho bjet cua hag co ban tra gop kg neu co thj toi mua.taj vj toi ngheo lam kg mua noi.taj vj toi lam xj nghjep 1thag luog chj co 4tr ma thuj.
Được gửi bởi: baothixa59@yahoo.com | vào lúc: 23-10-2014 20:18

1



Off Telex VNI VIQR




Gửi tin nhắn tới: Cao Cao
Off Telex VNI VIQR



Off Telex VNI VIQR